Dài dòng

1. Mình mới đọc xong Liar Game =.=
Và tất cả những suy nghĩ trong đầu mình là: cái búa gì thế này!!

Để kích động chống lại chính quyền thì thiệt tình là Hunger Game làm tốt hơn gấp 100 lần ấy. Còn để truyền bá niềm tin về lòng tốt của con người thì bất cứ cái phim hoạt hình nào của Disney cũng làm tốt hơn gấp 1000 lần ấy.

Liar Game hay nhất ở chỗ mưu tính, và bất kỳ chi tiết nào của game - dù lúc đầu nghe có vẻ thừa thãi - đều có thể lợi dụng và trở thành tử huyệt và đỉnh điểm của game. Nhưng mà, Liar Game bị giống Death Note ở chỗ những suy-tính-thiên-tài đặt tất cả mọi người vô thế thiên nga trắng, nghĩa là ai cũng có thể nghĩ ra những nước đi tối ưu nhất, vì thế họ sẽ rơi vô bẫy của thiên tài, nhưng thực sự thì hiện tượng thiên nga đen đầy rẫy ngoài đời - làm sao có thể chắc chắn là 100% người sẽ nghĩ đúng chóc thế có lợi đó? Giả sử có một đứa phá game và đi những nước hoàn toàn ngớ ngẩn, giống như cao thủ cờ vây chơi với đứa không biết gì, nó cứ thích đi bừa vô bất kỳ ô nào thì làm sao đoán trước nước cờ, đang bày thế hoàn hảo, nó ngơ ngơ chọt vô một con thế nào nguyên thế sụp hết.

Ngoài ra, Liar Game bị giống Battle Royale ở chỗ Thánh Nữ (Battle Royale thì là Thánh Nam Mồm To). Đặc điểm của dạng nhân vật này là mồm to, tuyên truyền lòng tin con người, nhưng nghĩ kỹ thì bọn chúng chẳng làm được gì cả, chỉ vì chúng là main nên au favor chúng nó quá nên chúng nó không chết...

Còn cái kết Liar Game. Mình thiệt tình không còn gì để nói. Tóm gọn nội dung lại thì là vầy: Liar Game, hay câu chuyện về một tổ chức hơi bị dư tiền và rảnh rỗi cùng với các người chơi dễ bị dọa nạt, thiên tài, dàn diễn viên nền dễ bị thao túng và bánh bèo vô dụng được buff lên mây ~

Mà nghĩ lại thì The Genius đúng một khuôn từ Liar Game ra. Nếu mình đọc Liar Game trước khi coi The Genius thì hẳn là mình đã nhìn với một góc độ khác hẳn rồi. Người chơi trong Liar Game là dạng nhân vật nền để buff main như Akiyama, Yokuya hay bánh bèo Nao. Và người chơi trong The Genius cũng vậy thôi, qua việc xây dựng hình tượng HyunMin và JungMoon, mình đã hơi nghi ngờ, vì tụi nó đều còn nhỏ, nên việc chúng nó chơi theo hình thức con dơi, bay qua bay lại gián điệp 2-3 chỗ có thể hiểu và thông cảm được, nhưng hãy xem kết quả là gì, JungMoon bị ghét tơi tả trong khi HyunMin gây dựng được một đống fan. Mình tự hỏi, có thực là JungMoon đáng ghét còn HyunMin thì không đáng ghét, cái cách mà thằng bé phản bội tất cả các bên và a dua chạy theo phe thắng trong cuộc đấu top 5 đâu có khác JungMoon. Vậy thì, vấn đề nằm ở đâu?

Quyền lực trong Liar Game không nằm ở thiên tài, bánh bèo, hay cái tổ chức rảnh rỗi dư tiền đó, mà nằm ở tác giả. The Genius cũng thế, quyền lực nằm ở ekip hậu kỳ. Tầm nhìn của chúng ta, suy nghĩ chúng ta bị dẫn dắt như thế nào, toàn bộ là do họ.

Và, lúc trước mình có nói, một nửa cái bánh mì thì vẫn là cái bánh mì, nhưng một nửa sự thật thì không phải là sự thật. Người ta có thể không nói dối về việc Gia Long cho trộn tro cốt của Quang Trung vào pháo và bắn ra biển, nhưng người ta có thể lờ tịt đi chuyện Quang Trung đã quật mộ cả gia tộc Gia Long...

2. Ấn tượng đầu tiên và ấn tượng cuối cùng luôn là ấn tượng nhất.

Một ví dụ điển hình là hình ảnh người giữ xe chu đáo, lễ phép và lịch sự đang được share ầm ĩ trên facebook trong thời gian gần đây. Người giữ xe luôn là người đầu tiên và cuối cùng người ta gặp mặt khi đến cửa hàng. Nếu khách vừa dừng xe, người giữ xe đã vồn vã dắt xe hộ bạn, tươi cười chào đón và lịch sự đưa vé, thì khách vô thức cho rằng cửa hàng này được tố chức thật chuyên nghiệp, vì đã tổ chức chuyên nghiệp nên thái độ đánh giá của họ với bất kỳ người nhân viên tiếp theo nào cũng dễ dãi hơn rất nhiều.

Dạo này mình đã 5 lần đọc được cái post so sánh vui giữa chó và mèo, trong đó, chó nghĩ "con người cho mình thức ăn và tình yêu vô hạn, chắc hẳn họ là Thượng Đế", còn mèo nghĩ "con người cho mình thức ăn và tình yêu vô hạn, chắc hẳn mình là Thương Đế". Ngoài chuyện hài hước và dìm hàng mấy con mèo chảnh chọe ra, thì mình nghĩ sâu hơn một chút, có thể nào, loài người cũng phân ra thành 2 dạng như vậy? Một dạng chó - có ơn phải trả, một dạng mèo - được voi thì đòi tiên.

Mình nghĩ là có. Tuy nhiên, việc này chẳng liên quan gì đến chuyện người đó thích nuôi chó hay mèo =.= . Hơn nữa, chắc chắn một người không thể là 100% chó hay 100% mèo, có thể đối với người này thì họ có cảm giác như một con chó, nhưng với người khác thì họ có cảm giác như một con mèo. Suy nghĩ của con người không bao giờ cố định, nên có suy luận giỏi cỡ nào thì đáp án mãi là 50-50.

Quay lại việc người giữ xe. Bằng cách tỏ ra vô cùng lịch sự, người giữ xe đã vô thức gieo vào khách suy nghĩ - dù mỏng manh - về một món nợ tinh thần. Và với những người khách - đặc biệt là những người với tính cách chó - họ sẽ tìm cách đáp lại - dĩ nhiên là bằng cách mua hàng. Lợi quá còn gì?

Và đừng quên poverty porn. Với những người mua hàng, người giữ xe thông thường sẽ được mặc định là người thuộc tầng lớp thấp hơn họ - và họ ít khi trông chờ một hành động tốt đẹp từ người giữ xe, việc anh ta lịch sự và lễ phép với họ bồi đắp thêm dư vị của kẻ thắng cuộc - và một khi đã thắng cuộc, người ta có xu hướng mất cảnh giác, nhu cầu chứng-tỏ-bản-thân khiến họ hào phóng, rộng rãi hơn rất nhiều.

Tất nhiên, chúng ta không loại trừ thiên nga đen, trong trường hợp này là những người tỉnh táo. Quyết định mua hàng của họ không mảy may bị ảnh hưởng bởi yếu tố ngoại cảnh. Ví dụ, mình chỉ có 3 đồng, cái điện thoại ở đó bán tới 5 đồng thì dù có bao nhiêu nhân viên cười với mình thì mình cũng không mua nổi. Nhưng, dù khách không mua hàng, cửa hàng vẫn thắng trong cuộc chiến viral rồi. Hãy nhìn mấy bài post trên facebook đi ~ Viral, hoàn toàn tốt đẹp và miễn phí, chỉ bằng một người giữ xe cúi đầu cảm ơn khách, cái giá quá hời! Khách ở thời đại này nắm rõ quyền lực của họ, họ không bao giờ tùy tiện viral không công cho một thương hiệu nào cả, trừ phi nó đem lại lợi ích cho họ. Ví dụ, Coca Cola in tên họ trên vỏ lon, ví dụ, khoe đang xài hiệu Shiseido đem lại đẳng cấp (do nó mắc). Chi phí để có những cuộc viral đó không hề rẻ. Viral việc người giữ xe lịch sự đem lại gì chọ họ, cảm xúc được trân trọng đã kết thúc lúc đó rồi, tuy nhiên, poverty porn vẫn còn đó, như đã nói, người ta có xu hướng mất cảnh giác và dễ dãi với những người mà người ta cho là thuộc tầng lớp thấp hơn mình, việc người giữ xe hành động vô cùng lịch sự với khách ngoài việc đem lại trải nghiệm mới mẻ, còn làm cho họ cảm thấy - "à anh này rất tốt nha, mình phải làm gì đó để tuyên dương anh ấy. Một post trên facebook thì chẳng mất gì."

Thậm chí cái post ấy có là một seed, thì phản ứng của khách cũng dễ chịu hơn rất nhiều so với việc khen sản phẩm, họ sẽ bị phân tán tư tưởng vào người giữ xe - một chuyện trông-có-vẻ không liên quan gì đến lợi nhuận của thương hiệu. Trong trường hợp này, họ vô thức tin vô điều kiện về hình ảnh một thương hiệu lịch sự, tôn trọng khách hàng, chuyên nghiệp và đáng tin. Vì - đến cả anh giữ xe cũng lịch sự như vậy mà!


3. Thế là mình đã từ bỏ facebook hơn một tháng. Cảm giác bứt rứt đã thay bằng cảm giác yên tâm.

Sự bành trướng của facebook càng lúc càng trở nên đáng sợ hơn là đáng nể. Lúc trước mình hay nghĩ, thậm chí những thông tin cỏn con lúc mình post status (thậm chí là status không thật) hay hình ảnh mình share, thì có ai thèm bận tâm đâu. Mình chỉ là một hạt cát nhỏ nhoi không tên tuổi trong biển người này.

Ừ. Nhưng thể nào chẳng có lúc mình đi mua hàng? Vì thế, thể nào chẳng có lúc mình trở thành Thượng Đế? Mà thông tin của một Thượng Đế - hẳn là dù chỉ liên quan đến việc cái móng tay nào đang bị xước, hoặc hôm qua ăn món gì, cũng cực kỳ quý giá. Và thế là facebook trở thành một cái bể thông tin khổng lồ.

Và đừng bao giờ nghĩ cứ private thông tin của mình là xong cả. Bạn trông-có-vẻ private với người ngoài, nhưng chắc chắn bạn không bao giờ có thể private với anh Mark.

https://www.facebook.com/policy.php 

Đây, nói tóm lại, bạn đã sử dụng dịch vụ của facebook thì một động thái của bạn dù là nhỏ nhất đều được facebook tỉ mỉ collect. Và với các thuật toán của mình, facebook sử dụng và bán thông tin đó cho người cần thông tin đó nhất, là những người mà đối với họ bạn là Thượng Đế. Việc sẽ xảy ra như vầy:

Doanh nghiệp: Chào Facebook, chúng tôi là một cửa hàng bán quần áo ở SG, hàng của chúng tôi dành cho phụ nữ tuổi tứ 18-45, giá hơi cao một tí, kiểu dáng sang trọng thích hợp cho dân công sở. Chúng tôi đang cần quảng cáo.
Facebook: Vâng, chúng tôi có tập hợp khách hàng như vầy: chị A, B, C, D, E có like một page thời trang, chị ấy ở SG, tuổi 27, là dân văn phòng, chị ấy có thể quan tâm đến sản phẩm của doanh nghiệp đấy. Thế nên tôi sẽ đặt quảng cáo ở trang chị ấy. Chi phí để đặt là 1 đồng.
Doanh nghiệp: Ok, chúng tôi sẽ trả 1 đồng để tiếp cận chị ấy.

Và chị A ấy bị bán mà không hề hay biết.

Bạn sẽ nghĩ, ồ, vậy là win-win-win. Khách hàng được tiếp cận nguồn hàng tiềm năng, doanh nghiệp bán được sản phẩm, và facebook tiếp tục có chi phí để vận hành.

Yeah. Trừ việc, ai là người trả cho facebook chi phí để vận hành? Trông-có-vẻ là doanh nghiệp, nhưng người thực sự trả là khách hàng - khi họ mua hàng lẽ dĩ nhiên họ đã trả phần marketing cost mà doanh nghiệp tính trong đó. Tức là, nói tóm lại, bạn đã trả cho facebook chi phí sử dụng facebook của chính bạn thông qua doanh nghiệp. Bạn sử dụng facebook thì tức là bạn đã đóng phí rồi - dù bạn có ý thức được là mình đang chi tiền hay không.

Vậy, nếu bạn không mua hàng thì có phải là bạn đang được lợi không?

Cần phải nói thêm một điều, quảng cáo trên facebook được tính tiền dựa trên lượt view/reach, chứ không phải lượt bán hàng, thậm chí còn không phải là lượt tương tác. Bằng cách tính tiền dựa trên view - facebook hoàn toàn nắm dao đằng cán, khách hàng có để ý đế quảng cáo hay không, doanh nghiệp có bán được hàng hay không hoàn toàn là chuyện của doanh nghiệp. Có thể ví von, facebook đóng vai trò không khác một đứa sinh viên phát tờ rơi, có điều đứa sinh viên này trông-có-vẻ có tâm hơn một chút - nó chọn người mà nó cho là tiềm năng để phát tờ rơi cho họ. Nhưng, vẫn chỉ là "trông-có-vẻ" thôi.

Những sale hay đi bán quảng cáo facebook cho agency thường nêu ra rằng facebook giờ chiếm thế thượng phong lắm, có cả tỷ người đang xài facebook mỗi ngày nên việc quảng cáo trên facebook là một điều phải làm. Ớ, cả tỷ người? Năm 2012, Facebook tuyên bố có khoảng 83 triệu acct ảo. Đến 2014 thì Facebook bảo không biết có bao nhiêu acct ảo, đến 2015 thì facebook chính thức tuyên chiến acct ảo bằng rất nhiều đợt càn quét. Nhưng - mình vẫn đang có 10 accts ảo trong tình trạng hoạt động tốt đẹp, bạn bè cả trăm, update đều đặn. Và mình nghĩ đó là con số ít so với các marketer chuyên nghiệp. Thậm chí, ngay là người bình thường, đa số vẫn có đến ít nhất là 2 accts, hoặc là do lỗi và xóa bỏ accts, hoặc là lý do cá nhân trốn người này tránh kẻ khác (ha ha ha T_T) Vậy nếu chia ra, trung bình facebook không có đến 600 triệu người thật. Con số vẫn khá to và đẹp.

Nhưng, cái gì cũng có giá của nó. Càng nhiều người sử dụng thì chi phí mà một người phải chịu càng nhiều hơn. Giả dụ facebook chỉ có 2 người, thì doanh nghiệp chỉ cần phải bỏ ra tiền để quảng cáo reach 2 người, và nếu có một người mua, thì người đó chỉ phải chịu chi phí quảng cáo cho 2 người. Nhưng lượng người dùng là 600 triệu người, người mua phải chịu chi phí quảng cáo cho cả 600 triệu đó. Khách hàng tiềm năng của doanh nghiệp không tăng lên được, nhưng số lượng acct facebook vẫn đang tăng từng ngày, và để reach đến khách hàng tiềm năng giữa cả rừng acct facebook đó, doanh nghiệp phải chi nhiều tiền hơn, và khách hàng tiềm năng phải trả nhiều tiền hơn cho sản phẩm vì lý do đó (nếu không tăng giá, doanh nghiệp phá sản, xong ~)

Và đấy là những thứ chán òm liên quan đến chi phí và kinh tế. Nếu biết lợi dụng hơn nữa, facebook là một nơi mà người ta có thể xây dựng cả một đế chế.

Dĩ nhiên không phải bằng acct facebook rồi =.= Giả sử mình hoạt động trong lĩnh vực nhân sự, mình đang có ý định tuyển cô gái kia vào vị trí kế toán. Và khi search ra facebook của cô ấy, toàn hình tự sướng sexy khoe ngực bự, thì mình còn muốn tuyển hay không? Đấy là trường hợp ít tồi tệ nhất. Còn dân sale, facebook là nơi thu thập thông tin khách hàng tuyệt vời nhất. Ví dụ mình muốn tiếp cận để bán nhà cho anh A. Mình tìm được facebook của ảnh và có được trong tay thông tin là ảnh đã có vợ con, gia đình nhỏ của ảnh đang ở cùng với bố mẹ chồng, và ô, may mắn thay, post của vợ ảnh cho thấy có chút bất mãn với mẹ chồng. Thế là mình dễ dàng lập một kế hoạch chi tiết để tiếp cận vợ ảnh, tâm sự xoáy sâu vào bất mãn đó, và offer giải pháp. Tỉ lệ thành công của việc thu thập những thông tin trông có vẻ vô dụng này để lập chiến lược tiếp cận khiến cho việc bán hàng của mình tăng một tỉ lệ thành công đáng kể.

À, mà đấy là chưa kể đến khía cạnh lợi dụng phạm tội.

https://www.facebook.com/policy.php >> hãy đọc lại, và nhất là điều khoản Information about payments. Facebook thu thập TẤT CẢ mọi thứ. Yeah, họ sẽ không đánh mất uy tín bởi tài khoản nhỏ nhoi của bạn đâu, nhưng có gì chắc chắn là một hacker không làm điều đó? Bạn gửi tiền nhờ vào két sắt của ngân hàng thì tỉ lệ an toàn vẫn là 99.9%, 1/ngân hàng phá sản, 2/cướp ngân hàng.

Thôi dài quá rồi, nghỉ.